Drie waterbuffers wapenen Voeren verder tegen waterellende
Een belangrijke realisatie in de overstromingsbescherming in Voeren is de aanleg van drie landschappelijke waterbuffers. Bij extreme neerslag kunnen ze ruim 30.000 m³ tijdelijk opvangen.
Deel online
Waterellende in Voeren
Voeren werd in het verleden meermaals getroffen door overstromingen. Zo zit de waterellende van 2018, 2021 en 2024 nog vers in het geheugen van menig inwoner. Dit ging gepaard met een grote menselijke, maatschappelijke en financiële kost. Alleen al in mei 2024 dienden inwoners van Voeren voor 10 miljoen euro aan schadedossiers in. In die maand werden 300 woningen getroffen door de overstromingen. Woningen van 25 gezinnen werden onbewoonbaar verklaard, landbouwers verloren hun oogst en heel wat weilanden voor vee waren een hele tijd onbruikbaar.
Buffers bieden ademruimte
In 2022 startte het project Water-Land-Schap Voerstreek 2.0 ‘Naar een klimaatrobuust landschap voor de Voerstreek’. Daarin werken verschillende lokale partners aan een goed werkend watersysteem via diverse terreinmaatregelen. Een belangrijke maatregel was de aanleg van drie waterbuffers in Veld, Schophem en Meulenberg, gerealiseerd door De Vlaamse Milieumaatschappij en de provincie Limburg.
Van zes potentiële locaties, haalden er drie de eindselectie. Door de waterbuffers in het landschap in te passen, wordt het uitzicht en landgebruik in de omgeving niet verstoord. Ook met de natuur en biodiversiteit werd rekening gehouden.
Bij de realisatie van de waterbuffers werden stakeholders in de omgeving nauw betrokken.
Vanuit Vlaanderen investeren we ruim 876.000 euro in deze drie waterbuffers op de Voer, die helpen om piekafvoeren op te vangen en het overstromingsrisico in ’s-Gravenvoeren te verkleinen.
"Deze lokale samenwerking sluit perfect aan bij wat we met de subsidieoproep voor Lokale Blue Deals willen bereiken: partners samenbrengen die werken aan een landschap dat water beter vasthoudt waar het valt, laat infiltreren in de bodem en vertraagd afvoert. Laat dit project een inspiratie zijn voor iedereen die intekent op de oproep.” aldus minister Brouns
Laura Olaerts, gedeputeerde van Water, Natuur, en Milieu en Klimaat van de provincie Limburg: “Verder lossen we binnen dit project ook twee vismigratieknelpunten op. Daardoor kunnen vissoorten zoals de Beekforel lokaal weer verder stroomopwaarts zwemmen, ter hoogte van de projectzones van Meulenberg en Veld. De drie gerealiseerde waterbuffers zullen nu verder door het provinciebestuur beheerd worden. Ook elders willen we de komende jaren nog verbeteringen brengen aan de beekstructuur en vismigratie terug mogelijk maken, zoals in de Noorbeek.”
Minister Brouns en burgemeester Gaens bedienen de schuif van een van de waterbuffers
Samen voor een klimaatveilig Voeren
De waterbuffers leveren een belangrijke bijdrage tot het verminderen van wateroverlast langs de Voer, maar bijkomende ingrepen blijven nodig om Voeren beter te beschermen. Zo zou de buffercapaciteit nog moeten verdubbelen en moeten we ook bovenstrooms extra maatregelen nemen.
Christel Cornelissen, projectleider Water+Land+Schap bij het RLHV: “In een reliëfrijk landschap als Voeren is het belangrijk om niet enkel beneden in het dal water op te vangen, maar in de hele vallei acties te nemen die bijdragen aan een verminderde waterafstroom, van plateau tot dal en van bron tot monding. Denk bijvoorbeeld aan de aanplant van bomen, houtkanten en hagen, de aanleg van poelen en swales (greppels die evenwijdig met de hoogtelijnen in het landschap lopen, waarin het water kan infiltreren), of een aangepast beheer voor graslanden. Landbouwers kunnen steun krijgen bij het verbeteren van de bodemstructuur op hun percelen, zodat deze meer water kunnen opslaan.”
Deze waterbuffers zijn ongelooflijk belangrijk voor de streek
Joris Gaens, burgemeester van de gemeente Voeren: “Daarnaast zijn er ook dringende ingrepen nodig om problemen rond water- en modderoverlast op te lossen. De gemeente legde daarom met ondersteuning van de erosiecoördinator al meerdere erosiebuffers en erosiedrempels aan om afstromend water te vertragen en modderstromen tegen te houden. Ook het afleiden van water van wegen naar plaatsen waar het water kan infiltreren dragen bij tot een klimaatbestendiger landschap.“
Grensoverschrijdende samenwerking
Dankzij de samenwerking in het Landschapspark Grenzeloos Bocageland, kan de problematiek ook grensoverschrijdend aangepakt worden, want water houdt geen rekening met administratieve grenzen.
Om tot een acceptabel veiligheidsniveau te komen, is een structurele en grensoverschrijdende aanpak nodig op landschapsschaal, net zoals een langetermijnvisie en heel veel samenwerking en solidariteit.
Daarom blijven de projectpartners de komende jaren samenwerken: grensoverschrijdend via het Interreg-project Sponge, lokaal via het Leader-project Biodivers Landschap. Daarnaast grijpen ze alle mogelijkheden aan in het kader van het Vlaamse Lokale Blue Deal-programma.
Blijf je graag op de hoogte?
We maken maandelijks voor jou een selectie van de belangrijkste nieuwsberichten op maat van de milieuprofessional.
Volg VMM op sociale media
